DE BASIS
ITP, IVA en AJD zijn drie verschillende belastingen
De afkortingen worden bij een Spaanse woningaankoop vaak door elkaar gebruikt. Toch hebben ze een andere functie. De belangrijkste vraag is of u een bestaande woning koopt of een woning die fiscaal als eerste levering door een ondernemer of projectontwikkelaar wordt aangemerkt.
Impuesto sobre Transmisiones Patrimoniales
Overdrachtsbelasting die de koper doorgaans betaalt bij de aankoop van een bestaande woning. Het tarief wordt grotendeels door de autonome regio bepaald.
Impuesto sobre el Valor Añadido
Spaanse btw. Bij de eerste levering van een reguliere nieuwbouwwoning door de promotor is doorgaans 10% IVA verschuldigd.
Actos Jurídicos Documentados
Belasting op bepaalde notariële documenten. Bij nieuwbouw wordt AJD doorgaans naast IVA geheven over de notariële koopakte.
Bestaande woning: meestal ITP. Reguliere nieuwbouw van de ontwikkelaar: meestal IVA plus AJD. De concrete akte, verkoper, eerdere ingebruikname en juridische structuur bepalen uiteindelijk de fiscale behandeling.
BESTAANDE BOUW
ITP in de Comunitat Valenciana vanaf 1 juni 2026
Voor woningen aan de Costa Blanca — waaronder vastgoed in de provincies Alicante en Valencia — is de Valenciaanse regelgeving relevant. Voor belastbare gebeurtenissen vanaf 1 juni 2026 bedraagt het algemene ITP-tarief voor vastgoed 9%.
Is de waarde van het overgedragen vastgoed of recht hoger dan €1.000.000, dan geldt in beginsel een tarief van 11%. Dit is geen staffel waarbij alleen het deel boven één miljoen tegen 11% wordt belast: de toepasselijke wettelijke kwalificatie moet voor de volledige transactie worden beoordeeld.
De datum van de belastbare handeling is belangrijk. Bij wetswijzigingen kan een akte die vóór of na de ingangsdatum wordt verleden onder een ander tarief vallen. Laat daarom niet alleen het reserveringscontract, maar ook de geplande passeerdatum fiscaal controleren.
Officiële bron: Agencia Tributaria Valenciana — aankoop van vastgoed.
BELASTINGGRONDSLAG
ITP wordt niet altijd simpelweg over de afgesproken koopprijs berekend
Bij een bestaande woning kijkt de belastingdienst niet alleen naar het bedrag in de koopakte. De valor de referencia van het Spaanse kadaster kan als fiscale minimumgrondslag functioneren.
Staat een woning voor €300.000 in de akte, maar bedraagt de toepasselijke referentiewaarde €335.000, dan kan de ITP in beginsel over €335.000 worden berekend. Is de koopprijs hoger dan de referentiewaarde, dan is doorgaans de hogere koopprijs relevant.
Bestaat voor het vastgoed geen gecertificeerde referentiewaarde, dan gelden de wettelijke alternatieven, waaronder de aangegeven waarde, overeengekomen prijs en marktwaarde. Een lage koopsom betekent dus niet automatisch een even lage belastinggrondslag.
Controleer de valor de referencia vóór aankoop.Een verschil tussen vraagprijs, koopprijs en fiscale referentiewaarde kan uw begroting aanzienlijk veranderen. Laat ook beoordelen of de referentiewaarde bij een afwijkende staat, illegale uitbreiding of bijzondere ligging betwistbaar is.
Achtergrond: Agencia Tributaria Valenciana — valor de referencia.
NIEUWBOUW
Wanneer betaalt u 10% IVA over een woning?
Een woning wordt voor de btw niet alleen op basis van haar bouwjaar als “nieuw” gezien. Het gaat om de fiscale eerste levering. De verkoop van een voltooide woning door de projectontwikkelaar valt doorgaans onder IVA wanneer het om die eerste levering gaat.
Voor een reguliere woning geldt in 2026 doorgaans 10% IVA. Voor bepaalde officieel beschermde woningen van speciaal regime of publieke promotie kan 4% gelden.
Reguliere woning
Gebruikelijk tarief voor de eerste levering van een woning door de projectontwikkelaar.
Bepaalde sociale woningbouw
Alleen bij de wettelijk omschreven beschermde woningen; niet bij reguliere commerciële nieuwbouw.
Garages en bijgebouw
Het woningtarief kan maximaal twee garages en een gezamenlijk geleverd bijgebouw omvatten wanneer aan de voorwaarden is voldaan.
Wanneer is een woning fiscaal toch niet meer “nieuw”?
De Spaanse belastingdienst beschrijft onder meer de situatie waarin een ontwikkelaar een voltooide woning gedurende twee jaar of langer onafgebroken aan anderen heeft verhuurd. Bij latere verkoop aan een andere koper kan dan sprake zijn van een tweede levering, waardoor de behandeling kan verschuiven van IVA naar ITP. Wordt de woning juist door de zittende huurder gekocht, dan kan de uitkomst anders zijn.
Laat bij sleutelklare projecten, wederverkoop door een vennootschap, koop op plan en langdurig verhuurde nieuwbouw expliciet vastleggen waarom IVA of ITP wordt toegepast.
Officiële uitleg: Agencia Tributaria — IVA of ITP bij woningaankoop.
NOTARIËLE AKTE
AJD: de belasting die bij nieuwbouw vaak naast IVA komt
AJD is geen tweede btw, maar een belasting op bepaalde notariële documenten die een waardeerbare handeling vastleggen en in een openbaar register kunnen worden ingeschreven. Daardoor komt AJD bij een nieuwbouwaankoop vaak boven op de IVA.
Algemeen AJD-tarief vanaf 1 juni 2026
1,4%bijvoorbeeld bij een tweede woning of vakantiewoning, voor zover geen bijzonder tarief geldtFiscale hoofdwoning
0,1%bij eerste afschriften van akten die de aankoop van de eigen hoofdwoning documenterenBijzondere gevallen
2%onder meer bij bepaalde vastgoedtransacties waarbij van een IVA-vrijstelling wordt afgezienHet verlaagde tarief van 0,1% is niet automatisch van toepassing omdat u zelf in de woning wilt verblijven. Het Spaanse fiscale begrip vivienda habitual kent voorwaarden rond daadwerkelijke bewoning en duurzaamheid. Een vakantiewoning of tweede verblijf valt daar normaal gesproken niet onder.
AJD over de hypotheek is iets anders
Bij een hypotheekakte is sinds de nationale wetswijziging van 2018 de kredietverstrekker de belastingplichtige voor de AJD op de hypotheek. Dit betekent niet dat alle AJD voor de koper verdwijnt. Bij nieuwbouw kan de koper nog steeds AJD over de afzonderlijke koopakte verschuldigd zijn.
Tarieven: geconsolideerde Valenciaanse belastingwet, artikelen 13 en 14. Hypotheekakte: Real Decreto-ley 17/2018.
REKENVOORBEELDEN
Wat betekenen de tarieven concreet voor uw budget?
Onderstaande bedragen zijn vereenvoudigde voorbeelden voor vastgoed in de Comunitat Valenciana bij een akte vanaf 1 juni 2026. Ze veronderstellen dat de genoemde koopsom ook de relevante belastinggrondslag is en dat geen korting, vrijstelling of andere bijzondere regeling geldt.
Voorbeeld 1: bestaande woning met algemeen ITP-tarief
| Belastinggrondslag | Tarief | Indicatieve ITP | Toelichting |
|---|---|---|---|
| €250.000 | 9% | €22.500 | Algemeen ITP-tarief |
| €400.000 | 9% | €36.000 | Algemeen ITP-tarief |
| €750.000 | 9% | €67.500 | Algemeen ITP-tarief |
| €1.200.000 | 11% | €132.000 | Waarde boven €1 miljoen |
Voorbeeld 2: reguliere nieuwbouw als tweede woning of vakantieverblijf
In dit voorbeeld rekenen we met 10% IVA en het algemene Valenciaanse AJD-tarief van 1,4%.
| Koopprijs | 10% IVA | 1,4% AJD | Totaal IVA + AJD |
|---|---|---|---|
| €250.000 | €25.000 | €3.500 | €28.500 |
| €400.000 | €40.000 | €5.600 | €45.600 |
| €600.000 | €60.000 | €8.400 | €68.400 |
Voorbeeld 3: nieuwbouw die kwalificeert als hoofdwoning
Wanneer de aankoopakte daadwerkelijk onder het 0,1%-tarief voor de fiscale hoofdwoning valt, bedraagt AJD in dezelfde voorbeelden €250 bij een grondslag van €250.000, €400 bij €400.000 en €600 bij €600.000. De 10% IVA blijft in dit vereenvoudigde voorbeeld wel verschuldigd.
UITZONDERINGEN
Wanneer kan een verlaagd ITP-tarief gelden?
De Comunitat Valenciana kent meerdere verlaagde ITP-tarieven. Deze regelingen zijn gericht op specifieke kopers, woningtypen en gebruiksdoelen. Ze zijn niet automatisch beschikbaar voor iedere koper die jong is, een gezin heeft of permanent naar Spanje verhuist.
Jongeren onder 35 jaar
Voor de eerste fiscale hoofdwoning kan bij een waarde tot en met €180.000 een tarief van 6% gelden en boven €180.000 een tarief van 8%, voor zover ook aan de wettelijke inkomens- en documentatievoorwaarden wordt voldaan.
Bepaalde beschermde woningen
Voor officieel beschermde woningen van algemeen regime kunnen vergelijkbare grenzen en aanvullende eisen gelden, waaronder gebruik als eerste hoofdwoning.
Bijzondere sociale situaties
Voor bepaalde beschermde woningen, grote of eenoudergezinnen, kwalificerende beperkingen en slachtoffers van gendergeweld kunnen tarieven van 3% of 4% gelden, afhankelijk van onder meer woningwaarde, inkomen, aandeel en bewijsstukken.
De grens van €180.000, het begrip eerste hoofdwoning, inkomensgrenzen, leeftijd op de relevante datum en het gekochte eigendomsaandeel moeten nauwkeurig worden gecontroleerd. Een korting ten onrechte toepassen kan leiden tot naheffing en rente.
PRAKTIJKADVIES VAN NORDIC MOVE SPAIN
Vraag vóór het ondertekenen van een reservering of koopcontract schriftelijk welke belastingregeling de adviseur toepast, op welke wettelijke bepaling die rust en welke documenten nodig zijn. Wacht niet tot de dag van de notaris.
AANGIFTE EN BETALING
Wie betaalt de belasting en wanneer?
Voor ondertekening
Controleer woningtype, verkoper, eerste of latere levering, valor de referencia, beoogd gebruik en mogelijke verlaagde tarieven.
Bij de aankoop
IVA wordt bij nieuwbouw doorgaans aan de verkoper of promotor betaald. Bij bestaande bouw ontstaat de ITP-verplichting voor de koper.
Binnen één maand
In de Comunitat Valenciana moeten de relevante documenten of aangiften in beginsel binnen één maand worden ingediend. Voor ITP en AJD wordt doorgaans Modelo 600 gebruikt.
Registratie en dossier
Bewaar aangifte, betalingsbewijs, akte, referentiewaarde, facturen en onderbouwing van eventuele korting bij het aankoopdossier.
De Valenciaanse online toepassing verwerkt per model één belastingplichtige. Bij meerdere kopers kan daarom voor ieder aandeel een afzonderlijke aangifte nodig zijn. Laat de eigendomsverhouding in akte, aangifte en betaling op elkaar aansluiten.
Aangifte-informatie: Agencia Tributaria Valenciana — Modelo 600.
RISICO'S VOORKOMEN
Zeven veelgemaakte fouten rond ITP, IVA en AJD
- Alleen met de koopprijs rekenen.De valor de referencia kan tot een hogere ITP-grondslag leiden.
- Een woning “nieuw” noemen zonder fiscale controle.Bouwjaar, eerste levering en eerdere verhuur zijn niet hetzelfde.
- AJD vergeten bij nieuwbouw.De begroting bevat dan wel 10% IVA, maar mist mogelijk 1,4% AJD.
- Automatisch 0,1% AJD toepassen.Een tweede woning of vakantieverblijf is niet zonder meer een fiscale hoofdwoning.
- Een verlaagd ITP-tarief aannemen op basis van één kenmerk.Leeftijd, woningwaarde, inkomen, gebruik, documentatie en aandeel kunnen allemaal relevant zijn.
- De datum van de akte negeren.In 2026 veranderden Valenciaanse tarieven per 1 juni.
- Belasting verwarren met totale kosten koper.Juridische, technische, notariële en registratieve kosten komen daar nog bij.
AANKOOPBEGELEIDING
Van belastinginschatting naar een veilig aankoopdossier
Een correcte belastingberekening is één onderdeel van een veilige aankoop. Nordic Move Spain brengt de praktische stappen samen: van regio- en woningselectie tot afstemming met onafhankelijke juridische en technische professionals, notaris, vertalers, aannemers en andere betrokken partijen.
Zo ziet u vóór ondertekening niet alleen de vraagprijs, maar ook de vermoedelijke belastinggrondslag, belastingen, bijkomende kosten, juridische aandachtspunten en technische risico’s.
PERSOONLIJKE AANKOOPBEGELEIDING
Meer zekerheid. Eén vertrouwd aanspreekpunt.
Bespreek uw woning, budget en planning voordat u zich juridisch of financieel vastlegt.
VEELGESTELDE VRAGEN
FAQ over ITP, IVA en AJD in Spanje
Betaal ik ITP én IVA wanneer ik een woning in Spanje koop?
Normaal gesproken niet. Bij een bestaande woning betaalt de koper doorgaans ITP. Bij een eerste levering van een nieuwbouwwoning door de projectontwikkelaar betaalt de koper doorgaans IVA en daarnaast AJD over de notariële koopakte. De juridische kwalificatie van de transactie is leidend.
Hoe hoog is de ITP in de Comunitat Valenciana in 2026?
Voor belastbare transacties vanaf 1 juni 2026 geldt in de Comunitat Valenciana in beginsel een algemeen ITP-tarief van 9%. Is de waarde van het overgedragen vastgoed hoger dan €1.000.000, dan geldt in beginsel 11%. Voor bepaalde kopers en woningen bestaan verlaagde tarieven met strikte voorwaarden.
Hoeveel IVA betaal ik over een nieuwbouwwoning in Spanje?
De eerste levering van een reguliere nieuwbouwwoning door de ontwikkelaar valt doorgaans onder 10% IVA. Voor bepaalde sociale woningen kan 4% gelden. Het woningtarief kan ook gelden voor maximaal twee parkeerplaatsen en een bijgebouw wanneer deze gezamenlijk met de woning en in hetzelfde gebouw of complex worden geleverd.
Hoe hoog is AJD in Valencia in 2026?
In de Comunitat Valenciana geldt voor veel notariële vastgoedakten vanaf 1 juni 2026 een algemeen AJD-tarief van 1,4%. Voor een akte die de aankoop van een fiscale hoofdwoning documenteert, kan 0,1% gelden. Andere bijzondere situaties kunnen onder een tarief van 2% vallen.
Wordt ITP berekend over de koopprijs of de valor de referencia?
Bij vastgoed is de kadastrale valor de referencia belangrijk. Is de overeengekomen prijs of de aangegeven waarde hoger, dan wordt in beginsel de hoogste relevante waarde als belastinggrondslag gebruikt. Bestaat geen toepasbare referentiewaarde, dan gelden andere wettelijke waarderingsregels.
Wanneer moet Modelo 600 worden ingediend?
In de Comunitat Valenciana bedraagt de algemene aangiftetermijn voor deze transacties één maand vanaf de datum waarop de belastbare handeling of overeenkomst tot stand komt. Bij meerdere kopers kan per belastingplichtige een afzonderlijke aangifte nodig zijn.
Betaalt de koper AJD over de hypotheek?
Bij een hypotheekakte is de kredietverstrekker sinds de wetswijziging van 2018 de belastingplichtige voor de AJD op de hypotheek. Dat staat los van eventuele AJD die de koper bij de aankoop van een nieuwbouwwoning over de koopakte verschuldigd kan zijn.
Zijn ITP, IVA en AJD alle bijkomende aankoopkosten?
Nee. Naast belastingen kunnen onder meer notaris-, kadaster-, registratie-, juridische, technische, bank- en vertaalkosten ontstaan. Ook renovatie, aansluitingen, verzekeringen en gemeentelijke lasten kunnen relevant zijn. Laat daarom vóór ondertekening een volledige kostenraming maken.
BRONNEN EN ACTUALITEIT
Officiële bronnen gebruikt voor deze gids
De fiscale informatie is bijgewerkt op 23 juli 2026 en gericht op woningaankopen in de Comunitat Valenciana. Voor vastgoed in een andere autonome regio gelden mogelijk andere ITP- en AJD-tarieven.
- BOE — geconsolideerde Wet 13/1997 van de Comunitat Valenciana
- Agencia Tributaria Valenciana — aankoop van vastgoed
- Agencia Tributaria — IVA of ITP bij een woningaankoop
- Agencia Tributaria Valenciana — valor de referencia
- Agencia Tributaria Valenciana — Modelo 600
- BOE — AJD en hypothecaire leningen
Deze gids is algemene informatie en vormt geen juridisch, fiscaal, financieel of notarieel advies. Tarieven, voorwaarden en interpretaties kunnen wijzigen. Laat uw concrete transactie vóór ondertekening controleren door een bevoegde onafhankelijke professional.